Đề xuất chi hơn 580.000 tỷ đồng đầu tư nâng cao chất lượng giáo dục

Quốc hội sáng nay nghe Bộ trưởng GD - ĐT Nguyễn Kim Sơn trình bày tờ trình về quyết định chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia hiện đại hóa, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo giai đoạn 2026-2035.

Mục tiêu tổng quát của chương trình là chuẩn hóa, hiện đại hóa toàn diện hệ thống giáo dục và đào tạo (GD - ĐT), tạo bước chuyển căn bản, mạnh mẽ về chất lượng GD - ĐT; mở rộng cơ hội học tập cho mọi người dân, bảo đảm công bằng trong tiếp cận giáo dục, quyền được học tập suốt đời; đáp ứng ngày càng tốt hơn nhu cầu nhân lực, đặc biệt là nhân lực chất lượng cao.

Chính phủ đề ra các mục tiêu đến năm 2030: bảo đảm đủ cơ sở vật chất, trang thiết bị đạt chuẩn, đặc biệt chú trọng đầu tư các phòng học bộ môn, thực hành, trải nghiệm STEM/STEAM, không gian vui chơi, môi trường rèn luyện thể chất; hoàn thành xây dựng mạng lưới trường phổ thông nội trú, nhà công vụ cho giáo viên tại vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo...

Bộ trưởng GD-ĐT Nguyễn Kim Sơn trình bày tờ trình. Ảnh: QH

Mục tiêu nữa được đặt ra trong chương trình là phấn đấu đầu tư để hiện đại hóa cho khoảng 8 cơ sở giáo dục đại học công lập trọng điểm lọt nhóm 200 đại học hàng đầu châu Á và tối thiểu có 1 cơ sở giáo dục đại học công lập lọt nhóm 100 đại học hàng đầu thế giới ở một số lĩnh vực trọng điểm.

Theo chương trình, 95% nhà giáo, cán bộ quản lý, 70% học sinh được bồi dưỡng về năng lực số, công nghệ giáo dục và trí tuệ nhân tạo (AI) trong quản lý, giảng dạy và học tập; tối thiểu 30% cơ sở giáo dục triển khai và ứng dụng hiệu quả công nghệ số, công nghệ giáo dục và AI; đến năm 2030, từng bước đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong hệ thống giáo dục quốc dân.

Chính phủ cũng đề ra các mục tiêu đến năm 2035 đầu tư xây dựng 100% các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông đạt chuẩn về cơ sở vật chất; 100% cơ sở giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông có đủ thiết bị dạy học để triển khai thực hiện đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học. 

Về tổng các nguồn lực huy động để thực hiện chương trình giai đoạn 2026-2035 khoảng 580.133 tỷ đồng, bao gồm: vốn ngân sách Trung ương khoảng 349.113 tỷ đồng (chiếm 60,2%); vốn ngân sách địa phương (NSĐP) khoảng 115.773 tỷ đồng (chiếm 19,9%); ngoài ra còn có vốn đối ứng của các cơ sở giáo dục, vốn huy động hợp pháp khác.

Trong đó, tổng các nguồn lực huy động để thực hiện chương trình giai đoạn 2026-2030 tối thiểu 174.673 tỷ đồng, bao gồm vốn ngân sách trung ương: 100.000 tỷ đồng (chiếm 57,25%); vốn ngân sách địa phương tối thiểu 45.101 tỷ đồng (chiếm 25,82%).

Còn dự kiến tổng các nguồn lực huy động để thực hiện chương trình giai đoạn 2031-2035 khoảng 405.460 tỷ đồng.

Trình bày thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh cho biết, cơ quan thẩm tra tán thành với sự cần thiết đầu tư chương trình.

Cơ quan thẩm tra đề nghị Chính phủ nghiên cứu, tính toán kỹ lưỡng điều kiện bảo đảm tính khả thi để cân nhắc các chỉ tiêu 30% (đến năm 2030) và 100% (đến năm 2035) số cơ sở giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông thực hiện đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai.

Mục tiêu về cơ sở vật chất ở bậc giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông nên xác định theo tiêu chí đủ phòng học kiên cố hóa, đạt chuẩn theo quy định; trang bị đầy đủ thiết bị dạy học tối thiểu.

Đối với mục tiêu về người học, người dạy, ông Vinh lưu ý cần có chỉ tiêu về số lượng người được cử đi đào tạo tại các cơ sở giáo dục đại học uy tín, chất lượng ở nước ngoài bằng ngân sách nhà nước.

Về nguồn lực thực hiện, cơ quan thẩm tra nhấn mạnh đến việc đầu tư có trọng tâm, trọng điểm, bố trí vốn sát mục tiêu, làm rõ các căn cứ thực hiện đảm bảo tính khả thi, rà soát để không trùng lắp các chương trình khác.